Ontwikkeling kitten per maand: grootte, tanden en mijlpalen van 0 tot 12 maanden

Een kitten verandert in het eerste jaar sneller dan in welke andere levensfase ook. Met 1 maand past het in je handpalm, weegt het zo'n 400–500 g en begint het net stevig te lopen en op verkenning te gaan. Met 2 maanden weegt het ongeveer 750–1000 g, heeft het een compleet melkgebit, eet het vast voer en rent, klimt en speelt het volop. Met 3–4 maanden zit het op ongeveer een derde tot de helft van het volwassen gewicht, en de meeste huiskatten zijn met 12 maanden bijna volgroeid. In dit artikel lopen we de ontwikkeling van een kitten per maand door: hoe groot je kitten zou moeten zijn, wat het al kan en welke verzorging bij die leeftijd hoort.

Het korte antwoord

• 1 maand (4 weken): ongeveer 400–500 g, ogen en oren open, wankel lopen, de eerste melktandjes komen door, eerste pogingen op de kattenbak.
• 2 maanden (8 weken): ongeveer 750–1000 g, compleet melkgebit, gespeend op kittenvoer, heel speels. De eerste vaccinaties staan meestal rond deze tijd gepland.
• 3 maanden (12 weken): ongeveer 1,2–1,5 kg, zelfverzekerd en snel, de volwassen oogkleur tekent zich af. Tweede vaccinatieronde. Een gebruikelijke leeftijd om naar een nieuw thuis te gaan.
• 4–6 maanden: ongeveer 1,7–3,2 kg, de melktanden vallen uit en het blijvende gebit komt door, geslachtsrijpheid kan beginnen. Bespreek castratie of sterilisatie met je dierenarts.
• 6–12 maanden: de groei vertraagt en het kitten groeit uit tot een volwassen bouw. De meeste katten zijn volgroeid met 12–18 maanden; grote rassen groeien nog jaren door.
• Let op de trend: een kitten dat blijft aankomen en zijn mijlpalen blijft halen, doet het vrijwel altijd goed. Een kitten dat stilvalt of achterop raakt, moet naar de dierenarts.

Ontwikkeling van een kitten in één oogopslag

De gewichten hieronder sluiten aan op ons kitten gewicht schema per week en maand, met alle cijfers week voor week. Ze gelden voor een gemiddelde Europese korthaar; grote rassen en kittens uit grote nesten kunnen buiten deze bereiken vallen en toch gezond zijn.

Week 0 tot 4: het pasgeboren kitten

Geboorte tot 2 weken

Kittens worden geboren met gesloten ogen en platgevouwen oren. Ze kunnen niet zien, horen nog slecht en kunnen zichzelf niet warm houden; ze doen bijna niets anders dan slapen en drinken bij moeder. Een gezond pasgeboren kitten weegt ongeveer 90–110 g en hoort dat gewicht vóór de leeftijd van 2 weken ongeveer te verdubbelen.

De ogen gaan meestal open tussen dag 7 en dag 14. Alle kittens beginnen met blauwe ogen, welke kleur ze later als volwassen kat ook krijgen. Tot ongeveer 3 weken likt de moeder haar kittens om ze te laten plassen en poepen; weeskittens hebben daarvoor iemand nodig die dat na elke voeding voorzichtig doet met een warm, vochtig doekje.

2 tot 4 weken

Dit is de overgangsfase. De gehoorgangen gaan open en de oren beginnen rechtop te staan, het kitten gaat reageren op geluid en rond 3 weken verschijnen de eerste wankele pasjes. De eerste melktandjes (de kleine snijtandjes voorin) komen meestal door rond 2 tot 4 weken.

Ook tonen kittens vanaf ongeveer 3 tot 4 weken interesse in een ondiepe kattenbak. Routinematig ontwormen begint vaak rond 2 tot 3 weken; in hoe vaak moet je een kat ontwormen vind je het volledige schema.

1 tot 2 maanden: spenen, spelen en de socialisatieperiode

Tussen 4 en 8 weken gaat een kitten van alleen melk naar vast kittenvoer. Het spenen begint meestal rond 4 weken met natvoer voor kittens, zacht gemaakt met kittenmelk (melkvervanger), en de meeste kittens zijn met 8 weken volledig gespeend. Geef nooit koemelk.

Met 6 tot 8 weken is het complete melkgebit van 26 tandjes aanwezig. De coördinatie wordt week na week beter: kittens rennen, bespringen elkaar, stoeien met hun nestgenoten en beklimmen alles wat ze kunnen bereiken.

In deze periode valt ook de socialisatieperiode, ruwweg van 2 tot 7 weken oud. Wat een kitten nu meemaakt, bepaalt hoe ontspannen het later als volwassen kat is. Dagelijks voorzichtig oppakken door verschillende mensen, gewone huishoudelijke geluiden en korte, positieve ervaringen maken een groot verschil. Een kitten dat in deze weken weinig contact met mensen heeft gehad, kan nog steeds een fijne huisgenoot worden, maar dat kost meestal meer tijd en geduld.

Met ongeveer 2 maanden past een kitten nog in twee gevouwen handen, maar is het niet meer zo kwetsbaar. Dit is een goede leeftijd voor een eerste gezondheidscontrole; in ons artikel over de eerste keer naar de dierenarts met je pup of kitten lees je wat er gebeurt en wat je meeneemt.

2 tot 4 maanden: vaccinaties, volwassen oogkleur en een nieuw thuis

Een gemiddeld kitten weegt ongeveer 0,8–1,0 kg met 2 maanden, 1,2–1,5 kg met 3 maanden en 1,7–2,0 kg met 4 maanden. Na de eerste levensweken is dit de snelste groeifase, vaak zo'n 100 g per week.

De belangrijkste veranderingen in deze maanden:

• Oogkleur: de blauwe kittenogen beginnen rond 6 tot 8 weken te veranderen, en de volwassen kleur is meestal rond 3 tot 6 maanden definitief.
• Vaccinaties: de eerste basisvaccinaties worden meestal rond 8 tot 9 weken gegeven, met vervolgprikken elke 3 tot 4 weken tot ongeveer 16 weken oud. Het vaccinatieschema voor katten per leeftijd laat de timing zien.
• Weg bij de moeder: kittens horen niet vóór 8 weken bij hun moeder weg te gaan. Veel asielen en fokkers wachten tot ongeveer 12 weken, als het kitten gespeend, deels gevaccineerd en beter gesocialiseerd is.
• Blijvend gebit: vanaf ongeveer 3 tot 4 maanden beginnen de melksnijtanden uit te vallen en komen de blijvende tanden door.

Kittens hebben op deze leeftijd ongeveer vier kleine maaltijden per dag nodig van een volwaardig kittenvoer. In hoeveel voer een hond of kat nodig heeft lees je hoe je de dagelijkse porties berekent terwijl je kitten groeit.

4 tot 6 maanden: tandenwisseling en het begin van de puberteit

Tussen 4 en 6 maanden blijft het kitten snel groeien, van ongeveer 1,7 kg naar 2,7–3,2 kg. Poten en lijf lijken langer en slungeliger, en het karakter wordt duidelijker.

De tandenwisseling is in volle gang. De melktanden worden vervangen door 30 blijvende tanden, en het volwassen gebit is meestal compleet rond 6 tot 7 maanden. Misschien vind je piepkleine tandjes op de vloer of zie je je kitten meer kauwen dan normaal; allebei normaal. Een melktand die er nog zit terwijl de blijvende tand ernaast al volledig is doorgekomen, moet door een dierenarts worden bekeken.

Geslachtsrijpheid kan verrassend vroeg komen. Sommige poesjes worden al vanaf ongeveer 4 tot 6 maanden krols, en katers kunnen gaan sproeien. Daarom bespreken dierenartsen castratie of sterilisatie vaak rond 4 tot 6 maanden. Het juiste moment hangt af van je kitten, dus vraag het je dierenarts. Na castratie of sterilisatie heeft een kat minder energie nodig: houd na de ingreep de groeicurve in de gaten en pas de porties aan als het kitten te snel aankomt.

6 tot 12 maanden: het puberkitten

Na 6 maanden vertraagt de groei duidelijk. De meeste kittens wegen ongeveer 2,7–3,2 kg met 6 maanden en 3,2–4,5 kg met 12 maanden, en de wekelijkse groei wordt klein. Vanaf nu zegt de lichaamsconditie meer dan de weegschaal: je hoort de ribben te voelen onder een dun laagje vet en van bovenaf een taille te zien.

De meeste huiskatten bereiken met 9 tot 12 maanden ongeveer 80–90% van hun volwassen gewicht en zijn ergens tussen 12 en 18 maanden volgroeid. Veel eigenaren stappen rond 12 maanden over op voer voor volwassen katten; grote rassen blijven soms langer op kittenvoer, op advies van je dierenarts. Benieuwd hoe oud een kat van 1 jaar is in mensenjaren? Kijk bij hondenjaren en kattenjaren omrekenen naar mensenjaren.

Grote rassen groeien langer door

Het ras maakt een groot verschil voor de tijdlijn. Maine Coons, Noorse Boskatten, Ragdolls en Siberische katten zijn op elke leeftijd groter en zijn soms pas met 3 tot 5 jaar volledig volgroeid. Slanke rassen zoals de Siamees of de Devon Rex eindigen vaak aan de onderkant van de bereiken. De gewichtstabel voor katten per ras geeft het volwassen streefgewicht voor bekende rassen.

Zo houd je de groei van je kitten bij

1. Weeg je kitten op een digitale keukenweegschaal: dagelijks in de eerste weken, wekelijks van 8 weken tot 6 maanden, daarna elke 2 tot 4 weken.
2. Noteer elk gewicht met de datum en vergelijk het met de eerdere wegingen van je eigen kitten, niet alleen met een tabel.
3. Schrijf mijlpalen op zodra ze gebeuren: ogen open, eerste pasjes, gebruik van de kattenbak, spenen, uitgevallen melktanden.
4. Bewaar de data van vaccinaties en ontwormingen op één plek, zodat je nooit een volgende dosis mist.
5. Neem je aantekeningen mee naar elk bezoek aan de dierenarts. Een duidelijk overzicht helpt de dierenarts een probleem vroeg op te merken.

Houd het gewicht, de vaccinaties en de mijlpalen van je kitten bij in PetVitals. De app tekent de groeicurve, herinnert je eraan wanneer de volgende vaccinatie of ontworming eraan komt en bewaart elk dierenartsbezoek op één plek.

Wanneer bel je de dierenarts?

Kittens hebben weinig reserves en kunnen snel ziek worden. Wacht bij deze signalen dus niet af:

• Een pasgeboren kitten dat binnen 24 uur gewicht verliest (na de normale daling op de eerste dag), of een kitten jonger dan 8 weken dat twee dagen achter elkaar niet aankomt.
• Een kitten dat duidelijk kleiner, zwakker of trager is dan zijn nestgenoten en steeds verder achterop raakt.
• Ogen die rond 2 weken nog niet open zijn, of ogen die gezwollen zijn, korstjes hebben of tranen/etteren.
• Rond 4 tot 5 weken nog niet stabiel lopen, een scheve kop of steeds omvallen.
• Diarree, braken, niet eten, niezen met een verstopte neus, een opgezette buik of een koud lijfje.
• Een melktand die er nog zit naast een volledig doorgekomen blijvende tand, of bloeding en zwelling in de bek.

Houd een zwak of koud kitten warm terwijl je het bezoek regelt, en dwing een onderkoeld kitten niet om te eten. In ons overzicht van tekenen dat je kat ziek is lees je welke andere veranderingen actie vragen.

Elk kitten volgt zijn eigen groeicurve. Blijft het jouwe aankomen, haalt het zijn mijlpalen en is het alert en nieuwsgierig, dan zit het goed.